Organizacje pozarządowe potrafią skutecznie pozyskiwać pieniądze spoza budżetu miasta: z programów ministerialnych, funduszy europejskich, fundacji, programów korporacyjnych czy innych źródeł grantowych.
Problem pojawia się wtedy, gdy instytucja finansująca wymaga wkładu własnego.
Dla dużej organizacji kilka czy kilkanaście procent wartości projektu może być do udźwignięcia. Dla małego stowarzyszenia albo fundacji taki warunek potrafi zamknąć drogę do znacznie większej dotacji.
Dlatego ważnym instrumentem współpracy miasta z trzecim sektorem jest Fundusz Wkładów Własnych.
Miasto nie musi finansować wszystkiego
Idea funduszu jest prosta.
Jeżeli organizacja może zdobyć znaczną część pieniędzy na projekt z zewnętrznego programu, ale warunkiem otrzymania środków jest zapewnienie własnego udziału finansowego, samorząd może pomóc uzupełnić tę lukę.
W ten sposób relatywnie niewielki wydatek z budżetu miasta może uruchomić znacznie większe finansowanie pochodzące z zewnątrz.
To korzystne zarówno dla organizacji, jak i mieszkańców.
Szeroki zakres działań
Krakowski Fundusz Wkładów Własnych służy projektom realizowanym na terenie miasta lub skierowanym do jego mieszkańców.
Mogą to być działania społeczne, edukacyjne, sportowe, kulturalne, inicjatywy związane z dziedzictwem czy inne zadania mieszczące się w sferach działalności pożytku publicznego.
W 2026 roku rozwiązania związane z Funduszem były jednym z tematów prac nad instrumentami wspierającymi krakowski trzeci sektor. Miasto uruchomiło również kolejny otwarty konkurs ofert dotyczący tego mechanizmu.
Większa samodzielność organizacji
Dla mnie znaczenie tego rozwiązania wykracza poza pojedynczy konkurs.
Dobry system współpracy nie powinien prowadzić do sytuacji, w której organizacje są całkowicie uzależnione od jednego źródła finansowania.
Powinien pomagać im rozwijać zdolność do korzystania z pieniędzy europejskich, ministerialnych, prywatnych i grantowych.
Fundusz Wkładów Własnych może być jednym z narzędzi tak rozumianej polityki.
Nie chodzi o to, żeby miasto finansowało wszystkie projekty. Chodzi o to, żeby miejska złotówka pomagała czasem uruchomić kilka kolejnych złotych pochodzących z innych źródeł.
To bardziej efektywny model wspierania aktywności społecznej i jednocześnie sposób na wzmacnianie samodzielności organizacji.